Scherpenheuvel (plaats)

Het Gulden Vlies is een historisch pand in Scherpenheuvel, gelegen aan het Isabellaplein. Het werd rond 1600 gebouwd in renaissancestijl. Het gebouw vertoont zowel verschillen als overeenkomsten met de vroegbarok van de basiliek, waarvoor nauwelijks een paar jaar later de eerste steen werd gelegd. Tijdens de bouw van de basiliek van Onze-Lieve-Vrouw van Scherpenheuvel bood "Het Gulden Vlies" onderdak aan een leger beeldhouwers en schilders, maar ook belangrijke gasten zoals de aartshertogen Albrecht van Oostenrijk en Isabella van Spanje vonden er een slaapplaats toen zij regelmatig de bouwwerf bezochten. Er werd zelfs beweerd dat de herberg en de basiliek met elkaar verbonden waren via een onderaardse gang. Het Gulden Vlies is beschermd als monument. Het pand huisvest een kledingwinkel.

De waterput van Scherpenheuvel is een erfgoedobject in de gemeente Scherpenheuvel-Zichem (Vlaams-Brabant), gelegen aan het Albertusplein. Deze waterput werd aangelegd in 1632 en bevindt zich sinds 1871 in een bakstenen gebouwtje. De eigenlijke put is gebouwd in ijzerzandsteen. Grondwater werd uit de 62 meter diepe put naar boven gehaald met behulp van een tredmolen waarvan het tredrad een diameter van 3 meter had. De put stond in voor de watervoorziening van Scherpenheuvel, maar men moest tot 1910 voor het water betalen, al kreeg men korting als men zelf de tredmolen bediende. Tegenwoordig is de put buiten gebruik. De diepte bedraagt nog 42 meter.

Het Oratorianenklooster is een klooster in de tot de Vlaams-Brabantse gemeente Scherpenheuvel-Zichem behorende plaats Scherpenheuvel, gelegen aan het Isabellaplein 15 en 15A-B. In 1624 werd te Scherpenheuvel een vestiging van de orde der Oratorianen (ook: Oratoren) opgericht. Dezen waren van belang voor de ontwikkeling van de spiritualiteit aldaar. Tijdens de Franse Revolutie werd de orde opgeheven en na deze tijd kwam hij niet meer terug in Scherpenheuvel. In 1838 werden de kloostergebouwen in gebruik genomen door de zusters Ursulinen uit Tildonk die er een school stichtten. Het Oratorianenklooster werd begin 17e eeuw gebouwd en later gewijzigd, vooral tijdens de 19e eeuw. In de 18e eeuw werd het hoofdgebouw voorzien van een tentdak met torentje. De oudste kloostergebouwen raakten in verval.

De Basiliek van Onze-Lieve-Vrouw van Scherpenheuvel is een basiliek gelegen op het grondgebied van de Scherpenheuvel-Zichemse deelgemeente Scherpenheuvel in België. Het is het belangrijkste bedevaartsoord in België. Scherpenheuvel was lange tijd slechts een gehucht van Zichem en werd door de toeloop van bedevaarders belangrijker dan Zichem. Het kreeg in 1605 stadsrechten en grachten en tegelijkertijd ook een grondplan in de vorm van een zevenpuntige ster met de basiliek in het centrum.

Station Scherpenheuvel is een voormalig kopstation aan het einde van spoorlijn 30 (Zichem - Scherpenheuvel) in Scherpenheuvel, een deelgemeente van de Belgische stad Scherpenheuvel-Zichem. Het voormalige stationsgebouw wordt momenteel gebruikt als Werkwinkel van de VDAB en als het clubhuis van jeugdclub 't Boemelke. Achter het station, op de voormalige goederenkoer, is het stadsmagazijn gevestigd.

De Onze-Lieve-Vrouw van 't Zandkapel is een kapel in de tot de Vlaams-Brabantse gemeente Scherpenheuvel-Zichem behorende plaats Zichem, gelegen aan de Weg Messelbroek. De kapel zou dateren van 1666 en werd in 1777 herbouwd. In de 19e eeuw werd de kapel opnieuw herbouwd en vergroot waarbij ook materiaal van de vorige kapel zou zijn hergebruikt. De kapel heeft een puntgevel met boerenvlechtwerk en is gebouwd in bakstenen met enkele zandstenen speklagen. De omlijstingen werden in gesinterde baksteen uitgevoerd.

De Sint-Jozefskerk is de voormalige parochiekerk van de tot de Vlaams-Brabantse gemeente Scherpenheuvel-Zichem behorende plaats Keiberg, gelegen aan de Lobbensestraat 116. De kerk werd in 1937 ontworpen door Schellekens en in 1939 werd begonnen met de bouw. Door de uitbraak van de Tweede Wereldoorlog werd de bouw vertraagd maar in 1942 kwam de kerk gereed. In 1950 werd een oorlogsmonument bij de kerk onthuld. In 1955 werd de kerk verheven tot parochiekerk. In 1981 werd ook een toren bijgebouwd. Hierin bevindt zich de Onze-Lieve-Vrouweklok van 1849, die afkomstig is uit de Basiliek van Onze-Lieve-Vrouw van Scherpenheuvel. De andere klok is de Sint-Jozefsklok. De kerk is gebouwd in de stijl van de moderne gotiek.

Keiberg is een kerkdorp in de deelgemeente Zichem van Scherpenheuvel-Zichem in de Belgische provincie Vlaams-Brabant. Het ligt in het overgangsgebied tussen Hageland en de Kempen.

De Demerbroeken zijn een natuurgebied gelegen tussen de plaatsen Testelt, Zichem, Averbode en Diest. Vierkensbroek en Voortberg worden beheerd door Natuurpunt, de Kloosterbeemden door Agentschap voor Natuur en Bos. In 2026 werden in de Kloosterbeemden een nieuw vlonderpad een en uitkijktoren aangelegd.

Scherpenheuvel-Zichem (Frans: Montaigu-Sichem) is een stad en gemeente in de Belgische provincie Vlaams-Brabant. De stad telt ongeveer 24.000 inwoners en wordt doorsneden door de rivier de Demer. Scherpenheuvel is met de O.-L.-Vrouwebasiliek het drukst bezochte bedevaartsoord in België. Zichem is bekend als de geboorteplaats van schrijver Ernest Claes, in wiens boeken het dorp veelvuldig voorkomt, en tevens van de televisieserie Wij, Heren van Zichem. Averbode heeft zijn Norbertijnenabdij.

De Sint-Jozef en Sint-Antoniuskerk is de parochiekerk van de tot de Vlaams-Brabantse gemeente Scherpenheuvel-Zichem behorende plaats Schoonderbuken, gelegen aan de Houwaartstraat. Deze kerk werd gebouwd in 1874 naar ontwerp van Leon Van Arenbergh. Het is een georiënteerd bakstenen neogotisch basilicaal kerkgebouw met voorgebouwde toren. Het orgel werd omstreeks 1880 vervaardigd door de firma Dryvers en hiervoor werden een aantal onderdelen gebruikt uit het orgel van de Basiliek van Onze-Lieve-Vrouw van Scherpenheuvel, die in 1878 een nieuw orgel kreeg dat eveneens door Dryvers werd vervaardigd.

Schoonderbuken is een dorp in de deelgemeente Scherpenheuvel van Scherpenheuvel-Zichem in de Belgische provincie Vlaams-Brabant. Het ligt in het overgangsgebied tussen Hageland en de Kempen. Schoonderbuken ligt ten zuidwesten van het centrum van Scherpenheuvel met de Houwaartstraat als centrale as van de woonkern. Eind jaren zeventig werd ten zuiden van het dorp de A2 aangelegd die door het Hageland trekt en Leuven met Lummen verbindt.