In between the gap

Brug 2414 is een bouwkundig kunstwerk in Amsterdam Nieuw-West. Ten behoeve van de Tuinen van West, aanleg 2010-2018, werd een nieuwe infrastructuur aan waterweggetjes uitgegraven. Die Tuinen van West in de Osdorper Binnenpolder werd van de “bewoonde wereld” gescheiden door de Osdorpervaart. Om die scheiding te overbruggen werd tussen twee gebouwen aan de Osdorperweg (828 en 850) rond 2014 een doorbraak gemaakt door het slopen van huizen, de doorbraak heeft de vorm van een eilandje in een insteekhaven. Om de Osdorpervaart te kunnen overspannen was een overspanning van circa 27 meter nodig. Om de brug te kunnen dragen werden drie maal twee houten brugpijlers geplaatst met houten jukken. Daarover kwamen de houten liggers met daartussen houten dwarsplanken. Het geheel wordt afgesloten met houden balustrades en brugleuningen. De brug maakt deel uit van het struinpad van het Noord-Hollandpad, waarvan het embleem op de eindbalusters is geplaatst. De brug ligt in de schaduw van de Osdorperwegbrug, een grote verkeersbrug in de Rijksweg 5, die deels over dezelfde insteekhaven ligt.

Brug 2490 is een bouwkundig kunstwerk in Amsterdam Nieuw-West. Deze ongeveer zestien meter lange voetbrug werd aangelegd tijdens de inrichting van het recreatiepark Tuinen van West in de periode 2010-2018. Er werden, naast werkzaamheden aan de bestaande infrastructuur, tal van voet- en fietspaden aangelegd. Bovendien was aan het westelijk eind de Rijksweg 5 (Westrandweg) gekomen, waarvoor afwateringstochten gegraven moesten worden. In de Osdorper Binnenpolder kwam tussen de Osdorperweg en de Haarlemmerweg een waterrijk gebied met aan de ene kant de rijksweg en aan de andere kant het Fluisterbos. Tegelijkertijd moest er een oplossing gevonden worden voor het Noord-Hollandpad, een voetpad door Noord-Holland dat hier dreigde dood te lopen op dit waterrijk gebied. Er werd een houten voetbrug neergelegd in een zogenaamd struinpad, een onverhard voetpad in de wandelroute (er is ook is een verharde variant). De brug is geheel van hout met houten brugpijlers, liggers, planken en een leuning aan de zuidelijke kant. Op de eindbaluster is het embleem van het voetpad te zien.

De Osdorperwegbrug, ook bekend als Viaduct Rijksweg 5 – Osdorperweg, door de beheerder Rijkswaterstaat aangeduid als Kunstwerk 512, is een viaduct over de Osdorperweg in de gemeente Amsterdam. Het bouwwerk is gelegen in de Westrandweg, een deel van de Rijksweg A5 die ook voert over de Ringvaart van de Haarlemmermeer. Het architectenbureau Zwarts & Jansma Architecten was verantwoordelijk voor het ontwerp van deze rijksweg en haar kunstwerken (bruggen, viaducten en tunnels). Rijkswaterstaat pretendeerde, naar aanleiding van de bezwaren tegen aantasting van landelijke gebieden, de Westrandweg als een lange "natuurlijke" sliert uit te voeren. Over de aanleg werd jarenlang geprocedeerd tot aan de Raad van State aan toe. In 2009 werd het startsein gegeven en begon Rijkswaterstaat met het aanleggen van de Westrandweg. In dit traject werden twee opmerkelijke viaducten opgenomen: een viaduct over de Ringvaart en een 3,3 kilometer lang viaduct langs en boven de Amsterdamse Basisweg. De Osdorperwegbrug, kunstwerk 512, is opgezet in een gangbaarder model. De Westrandweg kruist de Osdorperweg namelijk bijna haaks. In tegenstelling tot andere kunstwerken in Rijksweg 5, doorsnijdt de Westrandweg hier bebouwing in de vorm van lintbebouwing. Daarom moesten aanvullende maatregelen getroffen worden om binnen circa 50 woningen het geluidsniveau lager te houden dan de voorkeursgrenswaarde van 50 decibel. Er werd gekeken naar geluidsschermen en een apart soort beton (ZOAB), desalniettemin bleef voor een aantal woningen het streefquotum in decibel niet haalbaar. Aangezien het aantal decibel niet hoger zou uitkomen dan 60 werd voor achttien woningen dit als voorkeursgrenswaarde vastgesteld. Een ander punt dat meegewogen werd, is dat bij de kruising plekken zijn gelegen van mogelijk archeologische waarde. De geschiedenis van deze oude veendijk reikt terug tot in de 11e eeuw en de middeleeuwen. De weg werd met tal van bruggen geopend op 13 mei 2013. Aan de zuidzijde van het viaduct is een faunapassage aangelegd, zodat landdieren hier de Westrandweg die op een dijklichaam ligt kunnen passeren. Aan de noordzijde overspant ze ook het Maurice Peeterspad gelegen in de Tuinen van West. Even ten noorden ligt het viaduct (kunstwerk 512a); het betreft de overspanning over de Tom Schreursweg, waarbij door een haakse kruising in onbewoond gebied geen moeilijkheden werden verwacht en geconstateerd. Deze twee viaducten hebben een vergelijkbaar uiterlijk met dezelfde balustrades en verlichting.

Brug 2491 is een bouwkundig kunstwerk in Amsterdam Nieuw-West. Deze houten voetbrug werd neergelegd bij de inrichting van het recreatiepark Tuinen van West in de periode 2010-2018. Er werden voor de afwatering van dat gebied in de Osdorper Binnenpolder talloze sloten gegraven, zodat voor die afwatering één geheel ontstond. Deze brug is gelegen over een sloot en/of afwateringstocht naast het Maurice Peeterspad, een verharde weg. Het bruggetje maakt deel uit van het struinpad dat een alternatieve route van het Noord-Hollandpad vormt. Aan beide uiteinden van de brug gaat dat voetpad verder over grasland, terwijl de hoofdroute over een verhard pad gaat. Oorspronkelijk had het bruggetje een valhek, maar dat is in de loop der jaren verdwenen. Het voetpad loopt vanaf/naar brug 2414; een deel daarvan is overdekt door de Osdorperwegbrug in de Rijksweg 5.

De Veenderijbrug (brugnummer 639) is een vaste brug in Amsterdam Nieuw-West. De brug ligt in de Osdorperweg en overspant de Osdorpervaart naar de Osdorper Binnenpolder. Er ligt hier een brug sinds de jaren twintig van de 20e eeuw, toen de vervening van de polder startte. Aanvankelijk was dit een ophaalbrug, deze werd in de jaren veertig vervangen door een vaste betonnen brug. In 2013 werd besloten de brug te vernieuwen, aangezien zij de toenmalige verkeersbelasting onvoldoende meer kon dragen. Deze overbelasting zou na verloop van tijd gevolgen hebben voor de veendijk, waarop de Osdorperweg ligt (verzakking, inklinking etc.). In 2013 werd daarom niet alleen een nieuwe brug gelegd, maar ook landhoofden, oplegpunten en fundamenten vervangen. De nieuwe brug is ontworpen door het Ingenieurs Bureau Amsterdam, een gemeentelijke instelling. De overspanning kent drie opmerkelijke details: de brug is inclusief landhoofden etc. symmetrisch uitgevoerd in de lengterichting; de leuningen doen vanwege de kruisverbanden enigszins denken aan een zogenaamde baileybrug; het brugnummer is op sierlijke wijze geplaatst, waarbij ook hier symmetrie is doorgevoerd (gespiegelde cijfers). De brug had nooit een naam, tot hij in 2016/2017 werd vernoemd naar de veenderijen uit de eerste decennia van de 20e eeuw. De daar gestoken turf werd met turfschuiten via de Osdorpervaart en de Ringvaart van de Haarlemmermeer naar de stad vervoerd.

Brug 2485 is een bouwkundig kunstwerk in Halfweg onderdeel van de gemeente Haarlemmermeer. Deze voet- en fietsbrug is gelegen tussen de Mientekade en het Remisepad, beide liggend aan de zuidoostelijke rand van Halfweg. Dat Remisepad ligt in de Osdorper Bovenpolder, die grotendeels valt onder de gemeente Amsterdam, alleen de noordwestelijke hoek valt onder gemeente Haarlemmermeer. Het Remisepad is een voortzetting van het Amsterdamse Lascarpad, dat de Ringvaart Haarlemmermeer aan de Amsterdamse zijde volgt. Rond 2012 werd dat Lascarpad doorgetrokken en kreeg een aansluiting richting de Osdorperweg, die hier even als behorend tot Amsterdam in Halfweg snijdt. Vermoedelijk kreeg het een Amsterdams brugnummer omdat het meest gebruikt wordt door voetgangers en fietsers komend vanuit of gaand richting Amsterdam. Het is daarmee een van de meest westelijk gelegen bruggen die een Amsterdams nummer kreeg, strijdend met brug 2128 in datzelfde Lascarpad. De Veenderijbrug gelegen in de onmiddellijke omgeving bleef de meest westelijk gelegen verkeersbrug met een Amsterdams nummer (brug 639). Om deze verbinding te leggen werd gekozen voor een grotendeels houten brug. De brug steunt op twee paar brugpijlers waarop twee jukken liggen. De overspanning wordt gevormd door houten balken waarop vervolgens rij/loopdek en houten brugleuningen/balustrades zijn gemonteerd.

Concordia Inter Nos was een woningbouwvereniging die aan het begin van de 20e eeuw werd opgericht in de voormalige gemeente Sloten om in Osdorp betaalbare en degelijke arbeiderswoningen te bouwen voor veenarbeiders en landarbeiders. Het woningbezit werd in 1958 overgedragen aan de gemeente Amsterdam, waarna de vereniging werd geliquideerd.

De sinaasappels van Halfweg (The oranges of Halfweg) is een artistiek kunstwerk, staande aan de Mientekade/Houtijkstraat in Halfweg. Het is een beeld gemaakt door de kunstenaar Mike Pratt, dat geplaatst werd naar aanleiding van de bouw en oplevering van een nieuwbouwwijk in Halfweg. Er werd een prijsvraag uitgeschreven, die Pratt won. De keus voor dit werk kwam van een bewonerscommissie, Ymere en Pieter Heiliegers, burgemeester van Haarlemmerliede en Spaarnwoude. De wethouder cultuur Raymond van Haeften kwam het 27 november 2018 onthullen. Het beeld bestaat uit een schilderspalet met aan de bovenrand daarvan een tak van een sinaasappelboom met vier sinaasappels. De sinaasappels staan voor de vruchtbaarheid; het groen voor de groene polders die aan de overzijde van het water liggen. Pratt (Seaham, 1987) studeerde tussen 2006 en 2009 Fine arts aan de Northumbria University van 2012 en 2014 aan De Ateliers in Amsterdam, alwaar hij ook verbleef.

Tuinen van West is een groengebied in het Amsterdamse stadsdeel Amsterdam Nieuw-West. Het gebied ligt aan weerszijden van de Osdorperweg in Oud Osdorp. Het gebied is een onderdeel van de 'Westrandscheg' tussen de Westelijke Tuinsteden, de Haarlemmertrekvaart en de Ringvaart van de Haarlemmermeerpolder. Het bleef onbebouwd in het kader van het Algemeen Uitbreidingsplan uit 1935, naar de denkbeelden van de stedenbouwkundige Cornelis van Eesteren, die een soort groene vingers (groene scheggen) tussen de stadswijken (lobben) voorstelde om de natuur aldus het stedelijk gebied te laten binnendringen. Het gebied behield een agrarisch karakter, in de jaren tachtig werden er plannen voor woningbouw gemaakt. Later werden er bedrijventerreinen gepland. Uiteindelijk vonden deze plannen geen doorgang en werd het gebied bestemd voor recreatie. In het structuurplan van 2003 werd deze bestemming vastgelegd. In 2009 werd gestart met de inrichting van Tuinen van West tot nieuw recreatiegebied. Onderdeel hiervan zijn de vier polders van Landelijk Osdorp: de Eendrachtpolder (Osdorper Binnenpolder-Noord), een tussen 1920 en 1940 uitgeveende droogmakerij, de Osdorper Binnenpolder-Zuid, een nog oorspronkelijk veenweidegebied, overblijfsel van het landelijke gebied van de vroegere gemeente Sloten, de Osdorper Bovenpolder, een tussen 1900 en 1920 uitgeveende droogmakerij, en de Lutkemeerpolder, een droogmakerij uit 1865. Tot in de 21e eeuw hebben enkele agrarische bedrijven zich in dit gebied weten te handhaven, maar geleidelijk krijgen recreatieve voorzieningen, maar ook stadslandbouw hier een plek. Voorts zijn er nog enkele volkstuinenparken en een Bijenpark. Sinds 2014 is er een boomgaard, de 'Fruittuin van West'. Zo zijn er meer grote en kleine bedrijven gevestigd die streven naar duurzaamheid, respect voor de natuur en aandacht voor mensen, ook die met een beperking. In 2015 werd Ondernemersvereniging Tuinen van West opgericht die in samenspraak met Nieuw-West (Amsterdam) de belangen behartigt van de ondernemers in Tuinen van West, de bekendheid van het gebied bevordert, duurzame verbindingen tot stand brengt met bewoners van omliggende gebieden, steden en dorpen, organisaties en overheden. Tuinen van West worden zo verder gezamenlijk ontwikkeld met nadruk op stadslandbouw, kunst, cultuur, historie en landschap. Gezond eten en bewegen zijn daarbij belangrijk, evenals verduurzaming van de economie en educatie. Circulaire ProefTuin van West omvat innovatieve initiatieven gericht op vijf thema’s: Tuinen van West energieneutraal, ecologisch (zelf)beheer van het groen in het gebied, lokaal houden van alle groene grondstoffen, waardevol water en algen, de lokale voedselketen. Het gebied maakt ook onderdeel uit van de Groene As een ecologische verbindingszone tussen het Amsterdamse Bos en het recreatiegebied Spaarnwoude. In 2010 werd een begin gemaakt met de aanleg van de Westrandweg, die het gebied aan de noordwestkant doorsnijdt. De weg werd geopend in december 2012.

De Slibveldenweg is een weg in Amsterdam Nieuw-West, Tuinen van West.

Het Wethouder Fijenpad is een voetpad in Halfweg in de Nederlandse gemeente Haarlemmermeer. Bij de gedeeltelijke afbraak behorende bij een verkleining van de Onze-Lieve-Vrouw-Geboortekerk (periode 2014-2019) kwam er aan die zijde plek voor enige woningbouw. Er konden drie woningen worden gebouwd, die via het pad alleen bereikbaar zijn voor voetgangers. Het pad werd daarbij vernoemd naar wethouder Ton Fijen van de gemeente Haarlemmerliede en Spaarnwoude, voorloper van gemeente Haarlemmermeer, maar ook parochielid van genoemde kerk. De kerk werd in de jaren twintig van de 20e eeuw opgetrokken in de bouwstijl van de Amsterdamse School. Deze stijl werd doorgevoerd in de gebouwde woningen, verdeeld over vier blokjes. Kenmerkend zijn de gebogen daken, rode dakpannen, mengeling van metselverbanden en de prominente aanwezigheid van dakgoten en afdakjes.

De Onze-Lieve-Vrouw-Geboortekerk is een rooms-katholieke kerk aan de Doctor Schaepmanstraat 7 in Halfweg. Tot aan 1929 hield de kerk parochie in een kerk midden in de dorpskern, die werd doorsneden door de rijksstraatweg Amsterdam – Haarlem. De kerk werd te klein vanwege een toenemend aantal parochianen, maar de kerk was ook een sta-in-de-weg geworden voor het almaar toenemend verkeer over de weg tussen Amsterdam en Haarlem. Er moest een oplossing gevonden worden. Voor de kerk werd in de omliggende polders (Osdorperpolder) een nieuw terrein gevonden en op 12 december 1927 ging de eerste heipaal de grond in. Architect Jan Kuijt had daartoe een gebouw ontworpen voor 600 gelovigen, dat paste binnen de bouwstijl van de Amsterdamse School. De kerk was driebeukig, geplaatst onder een gebogen/spitsboog dak (paraboolvorm was een liefhebberij van de architect) met op top een sluitsteen. Opvallend is de afwisseling in metselverbanden behoren bij de bouwstijl. De kerktoren met een door natuurstenen consoles ondersteunde metalen spits staat naast de kerk en in de toren zijn allerlei baksteen versieringen aangebracht. De vorm werd wel vergeleken met de geschubde inktzwam. De vierkante torenklokken kennen de typografie van de Amsterdamse School. Conform de bouwstijl zijn er dieprode deuren in gele stijlen en zijn dakgoten geaccentueerd door hun witte kleur. Het zou de enige kerk uit het oeuvre van Jan Kuijt blijven. Andere aandachtspunten van het gebouw zijn de altaarversiering en twaalf apostelramen zijn van de hand van Lambert Lourijsen. Op 3 februari 1929 werd de kerk ingezegend; de kerk was toen nog in staat van afbouw; een behoorlijke vorstperiode had ervoor gezorgd dat er vertraging in de oplevering had plaatsgevonden. Van heinde en ver waren gelovigen gekomen om de inzegening mee te maken, zo ook burgemeester Leonardus Hendrikus Simons. De kerk werd oriëntatiepunt binnen het gebied rondom; de opvallende toren stak boven alles uit. Ook vanuit de voorbijrazende trein is de kerktoren direct te zien. De kerk deed jarenlang dienst, maar maakte aan het eind van de 20e eeuw een tegengestelde beweging mee; de ontkerkelijking had ingezet. Begin 21e eeuw werd dan ook geconstateerd dat de kerk te groot was geworden, ook waren het onderhoud en de kosten daarvan niet meer op te brengen door een steeds kleinere groep parochianen. Er werd gedacht aan sloop en nieuwbouw van de kerk, de kerk was geen gemeentelijk of rijksmonument, alhoewel het Cuypersgenootschap, toen de renovatieplannen bekend werden een poging ondernam om dit alsnog te realiseren. Zij werden in hun ogen echter tegengewerkt door het gemeentebestuur. De markante bouwstijl en toren zorgden ervoor dat de kerk behouden bleef. Om geld vrij te maken werd het omliggende terrein herontwikkeld voor woninggebouw en werd de kerk verkleind; het oostelijk deel verdween; daar kwam woningbouw aan het Wethouder Fijenpad en het Onze Lieve Vrouw Hofje. Nadat de plannen in 2014 en 2015 uitgewerkt waren, werd er van 2016 tot en met 2018 gesloopt en gebouwd. Het begeleidend architectenbureau Kentie & Partners zorgde ervoor dat de omringende nieuwbouw werd uitgevoerd in de stijl van de kerk. In plaats van plaatsen voor 600 bezoekers ontstond een kerk voor maximaal 80 parochianen. De verkleining had tevens tot resultaat dat aanmerkelijk bespaard kon worden op energie- en onderhoudskosten. Door te kiezen voor een modernere inrichting werd de kerk geschikt gemaakt voor ander gebruik. In een stalen dragende constructie werd een kunstwerk van Niek Kemp geïntegreerd. Die dragende constructie volgt min of meer de rondingen van het dak. De laatste viering in de oude kerk was in mei 2016. In juni 2017 werd de vernieuwde kerk heropend.