Bank van Lening (Haarlem)

Restaurant Olivijn van Menno Post werd geopend in juli 2018. In de Michelingids van 2019 werd Olivijn onderscheiden met een Michelinster.

De Kleine Houtstraat in een winkelstraat in de Binnenstad van Haarlem. De Kleine Houtstaat voert vanaf de kruising met de Anegang richting het zuiden en verbindt het Klokhuisplein en de Oude Groenmarkt samen met de Lange Veerstraat met het zuiden van van de stad. De straat is opgedeeld in twee delen, deze twee delen worden van elkaar gescheiden door de Gedempte Oude Gracht. Voor de demping van deze straat passeerde de straat deze gracht door middel van een brug. De straat eindigt op de plek waar de voormalige Kleine Houtpoort stond bij de Kamper- en Gasthuissingel. Ten tijde van het Spaanse Beleg van Haarlem werd deze stadspoort vermeden vanwege zijn imposante uitstraling. Vanaf de plek van de voormalige stadspoort gaat de straat na de Kleine Houtbrug verder als de Kleine Houtweg richting het Frederikspark en de Haarlemmerhout. De Kleine Houtstaat loopt nagenoeg parallel aan de Grote Houtstraat die tevens een winkelstraat vormt in Haarlem-Centrum. Echter herbergt de Kleine Houtstraat meer unieke en ambachtelijke winkeltjes, samen met dat de winkelstraat veel monumentale panden kent behoort deze straat tot De Gouden Straatjes. Een opvallend rijksmonument in de straat is de Bank van Lening, dat werd gebouwd als een klooster voor de Lazaristen en sinds juli 2018 het michelinsterrestaurant Olivijn herbergt. De Kleine Houtstraat werd in 2009 en 2010 verkozen tot “Leukste winkelstraat van Nederland”.

De Gedempte Oude Gracht is een straat in het centrum van Haarlem. De naam verwijst naar de oude stadsgracht die hier tot 1859 heeft gelegen, en tot in de 15e eeuw de grens van de stad was. De gracht werd in de 19de eeuw gedempt door een onverwachte bijwerking van de drooglegging van het Haarlemmermeer. Hierdoor ging het Spaarne minder snel stromen, en konden de Haarlemse grachten niet goed worden gespuid, waaronder de Oude Gracht waardoor deze begon te stinken en voor drooglegging werd gekozen. In 1995 werd de voormalige brandweerkazerne gelegen op nummer 135 gesloopt. Er werden toen bewoningssporen aangetroffen daterend uit de 12de eeuw, de eerste sporen van bebouwing dateerden uit de 15de eeuw. In het noorden, ter hoogte van de Zijlstraat liep de gracht over in de Kraaienhorstergracht. In het zuiden ter hoogte van nummer 124 en net voorbij de Kleine Houtstraat werd de gracht smaller en heette het laatste stuk tot aan het Spaarne dan ook Smalle Oude Gracht. In 2008 werd de straat gerenoveerd en heringericht. Hierbij werd eenrichtingsverkeer voor auto's ingevoerd vanaf de Turfmarkt richting de Raaks; in tegengestelde richting is een vrije busbaan aangelegd. De straat telt tientallen rijksmonumenten. Zijstraten zijn: Essenstraat, De Witstraat, Justine de Gouwerhof, Kleine Houtstraat, Groot Heiligland, Schagchelstraat, Klein Heiligland, Frankestraat, Grote Houtstraat, Gierstraat, Koningstraat, Botermarkt, Stoofsteeg, Zuiderstraat, Drossestraat, Jacobijnestraat, Raaks en Zijlstraat. De straat loopt in het noorden over in de Nassaulaan, de voormalige en gedempte Kraaienhorstergracht.

Jan Aernts woninge van Bennebroek was een versterkt huis in de Nederlandse stad Haarlem, provincie Noord-Holland. Het huis heeft gestaan tussen de huidige Gravinnesteeg en de Gedempte Oude Gracht.

Het ABC Architectuurcentrum Haarlem is een centrum voor architectuur en stedenbouwkunde in Haarlem dat zich richt op het bevorderen van interesse in en het behoud van het architectonisch erfgoed van Zuid-Kennemerland. Het wordt ook wel afgekort tot ABC of ABC Haarlem, waarbij ABC staat voor Architectuur- en Bouwhistorisch Centrum. Het ABC is gevestigd aan het Groot Heiligland 47, in de voormalige polikliniek van het St. Elisabeth's Gasthuis. Het ligt schuin tegenover het Frans Hals Museum en deelt de entree met het naastgelegen Verwey Museum Haarlem. Het ABC werd als stichting opgericht in 1989 en heeft als doel om zowel geïnteresseerden als professionals in de bouw- en ruimtelijke sector te informeren over actuele ontwikkelingen en grootschalige ruimtelijke plannen in de regio Haarlem. In november 2008 trad architectuurhistoricus Gabriël Verheggen aan als directeur van het centrum, als opvolger van Ellen Siebert. Het centrum biedt een combinatie van vaste en wisselende tentoonstellingen. De semi-permanente expositie Haarlem in de steigers belicht de ontwikkelingen in de zeven aangewezen ontwikkelzones van de stad, alsmede andere ruimtelijke ontwikkelingen in Haarlem en de regio. Daarnaast organiseert het centrum met regelmaat tijdelijke exposities en publieksactiviteiten zoals lezingen, symposia, discussies en workshops. Zo verzorgt het ABC de Haarlemse programmering van de jaarlijkse Dag van de Architectuur. Het ABC is officieel geen museum, aangezien het geen vaste collectie heeft en zich niet bezighoudt met collectievorming. Toch is het centrum door de Museumvereniging erkend als gelieerd lid en sinds 1 juli 2018 toegankelijk met de Museumkaart. Het team bestaat uit vijf parttime medewerkers; overige werkzaamheden, waaronder de ontvangst, worden verricht door een groep vrijwilligers. Het centrum is van dinsdag tot en met zaterdag geopend van 12:00 tot 17:00 uur en op zondag van 13:00 tot 17:00 uur.

Verwey Museum Haarlem is een museum in Haarlem over de historie en het culturele erfgoed van Haarlem en Zuid-Kennemerland. Het stadsmuseum is gevestigd in het historische centrum van Haarlem aan het Groot Heiligland 47, schuin tegenover het Frans Hals Museum en naast het ABC Architectuurcentrum Haarlem.

Gezicht Haarlem is een van rijkswege beschermd stadsgezicht in Haarlem in de Nederlandse provincie Noord-Holland. De procedure voor aanwijzing werd gestart op 15 juni 1982. Het gebied werd op 5 december 1990 definitief aangewezen. Het beschermd gezicht beslaat een oppervlakte van 268,7 hectare. Panden die binnen een beschermd gezicht vallen krijgen niet automatisch de status van beschermd monument. Wel zal de gemeente het bestemmingsplan aanpassen om nieuwe ontwikkelingen in het gebied te reguleren. De gezichtsbescherming richt zich op de stedenbouwkundige en cultuurhistorische waardering van een gebied en wil het toekomstig functioneren daarvan veiligstellen.

De Omvalspoort is een smalle straat in de Noord-Hollandse stad Haarlem. De straat bevindt zich in de buurt Heiliglanden in het stadsdeel Haarlem-Centrum en de wijk Oude Stad. De straat verbindt het Klein Heiligland met het Groot Heiligland en ligt ten zuiden van de Friesepoort en ten noorden van de Ravelingsteeg. Aan de oostzijde loopt de Zonnesteeg in het verlengde van de Omvalspoort die leidt naar de Gortestraat en de Gasthuispoort. Oorspronkelijk maakte de Omvalspoort deel uit van een sloppenwijk, maar sinds de jaren 1960 heeft de straat dankzij restauraties en het behoud van historische panden de uitstraling van een karakteristieke, smalle steeg.

De Kleine Houtpoort was een Haarlemse stadspoort. De poort stond aan het begin van de Kleine Houtstraat en in het verlengde van de Kleine Houtweg. De poort werd in 1571 gebouwd en in 1873 gesloopt. Volgens de overlevering werd, gedurende de Tachtigjarige Oorlog, deze poort door de Spanjaarden gemeden vanwege zijn indrukwekkende uiterlijk.

De Heiliglanden is een buurt in de Haarlemse wijk Oude Stad in stadsdeel Haarlem-Centrum. De buurt is vernoemd naar de twee straten die de buurt in noord-zuidelijke richting doorsnijden; Groot Heiligland en Klein Heiligland. De buurt is gelegen in de zuidoosthoek van de Oude Stad. De buurt wordt in het noorden begrensd door de Gedempte Oude Gracht, in het oosten door het Spaarne, het zuiden door de Kampersingel en in het westen loopt de grens dwars door de Grote Houtstraat. In de buurt is het Frans Halsmuseum en Museum Haarlem te vinden. Tevens bevindt zich parkeergarage de Kamp in deze buurt. De buurt wordt vertegenwoordigd door de wijkraad Heiliglanden De Kamp.

Het Groot Heiligland is een straat in de Noord-Hollandse stad Haarlem. De straat is gelegen in het stadsdeel Haarlem-Centrum, wijk Oude Stad en de buurt Heiliglanden. De straat verbindt de Gedempte Oude Gracht met de Gasthuisvest en ligt in het verlengde van de Schagchelstraat, die vanaf de kruising met de Anegang en Warmoesstraat loopt. Parallel aan de straat loopt ten westen het Klein Heiligland. Deze twee straten zijn met elkaar verbonden door middel van de Friesepoort, Omvalspoort, Ravelingsteeg en het Nieuw Heiligland. De straat is vooral bekend vanwege zijn musea. Onder andere het Frans Halsmuseum en het Museum Haarlem hebben er hun toegang aan de straat.

De Egelantier, het voormalige Sint Elisabeth Gasthuis of Groote Gasthuis, en van 1973 tot 1991 Elisabeth Gasthuis (EG), is een voormalig ziekenhuiscomplex aan de Gasthuisvest in de Nederlandse stad Haarlem. Het gebouwencomplex huisvestte omstreeks 1990 onder meer Museum Haarlem en het ABC Architectuurcentrum. Door de stadsbrand van 1576 werd het Oude Gasthuis op de Botermarkt in de as gelegd, net als een groot deel van de rest van de stad. Hierna mocht er van het stadsbestuur een nieuw ziekenhuis aan de Gasthuisvest en het Groot Heiligland gebouwd worden dat in 1581 officieel in gebruik werd genomen. In 1973 verhuisde het ziekenhuis naar Schalkwijk en veranderde de naam in Elisabeth Gasthuis (EG). Dit ziekenhuis is in 1991 gefuseerd met twee andere ziekenhuizen tot het Kennemer Gasthuis, dat op zijn beurt in 2015 fuseerde met het Spaarne Ziekenhuis tot het Spaarne Gasthuis. In juni 2021 werd bekend dat de ontwikkelcombinatie van Lingotto en Amsterdam Village Company het gebouw hebben verworven nadien het door de gemeente te koop was gezet. Het gebouw zal worden ontwikkeld tot boetiekhotel met 95 kamers. Hiernaast worden een cultureel programma, een café-restaurant en tien woningen voor kunstenaars in het gebouw gerealiseerd. Het ontwerp van deze renovatie is van de hand van MNNR architects in samenwerking met archivolt architecten.