Berlin-Friedrichsfelde

Friedrichsfelde is een station van de metro van Berlijn, gelegen in de oude dorpskern van het gelijknamige stadsdeel. Het metrostation werd geopend op 21 december 1930 als oostelijk eindpunt van lijn E, de huidige U5, die op dezelfde dag in gebruik genomen werd. Friedrichsfelde zou 43 jaar lang het eindstation van de lijn blijven, tot men deze in 1973 met één station verlengde naar Tierpark. Ten zuidoosten van het metrostation bevindt zich de gelijknamige bovengrondse metrowerkplaats Friedrichsfelde. De stations op lijn E kregen een standaardontwerp van de hand van Alfred Grenander, indertijd huisarchitect van de Berlijnse metro. Om de sterk op elkaar gelijkende stations van elkaar te onderscheiden maakte Grenander gebruik van de zogenaamde kenkleur, die toegepast werd op vaste elementen als de wandbetegeling, de stalen steunpilaren en de kiosken op het perron. De toewijzing van de kenkleur volgde een zich herhalend patroon: roze, lichtgrijs, geel, blauwgroen, lichtgroen. Station Friedrichsfelde werd uitgevoerd in de kleur blauwgroen. Vrijwel alle stations van lijn E werden dieper dan voorheen aangelegd, zodat er ruimte was voor tussenverdiepingen. Station Friedrichsfelde bouwde men daarentegen vlak onder het straatniveau, zoals dat tot de jaren twintig gebruikelijk was in Berlijn. Dit betekent dat de trappen aan beide uiteinden van het eilandperron rechtstreeks naar de bovengelegen Einbecker Straße leiden. Tijdens de Tweede Wereldoorlog leed het Berlijnse metronet grote schade. Ook station Friedrichsfelde werd tijdens een bombardement op 26 februari 1945 getroffen. De nabijgelegen werkplaats moest het eveneens meermaals ontgelden. In de nadagen van de oorlog reden er op het oostelijke deel van lijn E al geen treinen meer; op 25 april 1945 werd ook de dienst op de laatste nog wel in bedrijf zijnde trajecten stilgelegd. Na de oorlog begonnen de herstelwerkzaamheden meteen; station Friedrichsfelde kon op 24 mei 1945 de eerste provisorische pendeltreinen ontvangen. In de DDR-periode werd een groot aantal stations op lijn E gerenoveerd, waarbij de betegeling vervangen. In station Friedrichsfelde bleven de oorspronkelijke tegels echter behouden; wel werden de pilaren, in contrast met de kenkleur van het station, roodbruin geschilderd. In 1958 kreeg de stationsnaam de toevoeging Tierpark, verwijzend naar de nabijgelegen dierentuin. In de aanloop naar verlenging van lijn E naar station Tierpark werd deze toevoeging in 1970 weer gschrapt. Tussen 2003 en 2004 stak men de oudste stations van de U5 in een nieuw jasje. De wandbetegeling moest wijken voor een vandalismebestendige bekleding van geëmailleerde metaalplaten, waarbij werd teruggegrepen op het principe van de kenkleur. Sinds 2004 wordt station Friedrichsfelde gedomineerd door diverse blauwe tinten. Ook werd de verlichting verbeterd, werd er een nieuwe vloer gelegd en kwam er nieuw perronmeubilair. In 2010 volgde de ingebruikname van een lift bij de zuidelijke uitgang.

Tierpark is een station van de metro van Berlijn, gelegen bij de ingang van het Tierpark Berlin in het stadsdeel Berlin-Friedrichsfelde. Het kwam in gebruik op 25 juni 1973, toen de Oost-Berlijnse lijn E met één station werd verlengd vanaf het eerdere eindpunt Friedrichsfelde, en is het enige ondergrondse metrostation dat in de DDR werd gebouwd. Station Tierpark, nu onderdeel van lijn U5, was het oostelijke eindpunt van de lijn totdat deze in juli 1988 werd doorgetrokken naar Elsterwerdaer Platz. Plannen voor verlenging van lijn E ontstonden al kort na de opening in 1930. Aanvankelijk wilde men de lijn in zuidelijke richting doortrekken naar Oberschönweide via Karlshorst, een villawijk waar zich na de Tweede Wereldoorlog het Sovjet-Russische militaire bestuur had gevestigd. Vanwege de grote vraag naar nieuwe woningen kreeg de woningbouw echter prioriteit over metroprojecten. Een van de eerste stadsuitbreidingsgebieden werd de omgeving van het Tierpark, waar 9000 woningen aan 25.000 mensen onderdak moesten gaan bieden. Ter ontsluiting van de nieuwe woonwijk werd besloten metrolijn E met één station te verlengen. Het nieuwe station Tierpark diende naast de inwoners van het gebied ook de 2,5 miljoen mensen die het park jaarlijks bezochten, wat het project extra lonend maakte. De aanleg van het eerste metroproject in de DDR begon in 1969. Men kon gebruikmaken van een al in 1930 gebouwde tunnelaansluiting bij de verbinding naar de bovengrondse metrowerkplaats Friedrichsfelde, gelegen ten zuiden van het toenmalige eindpunt. Na een bouwtijd van ongeveer vier jaar kwam het 1,2 kilometer lange traject op 25 juni 1973 in dienst. Het nieuwe station kreeg een ontwerp dat enigszins in overeenstemming was gebracht met de oudere stations op de lijn, ontworpen door Alfred Grenander. Ook de Russische invloed – in de bevriende Sovjet-Unie had men al veel ervaring met metrobouw en was een eigen standaard ontwikkeld – is echter zichtbaar. Station Tierpark heeft een breed eilandperron met twee rijen vierkante zuilen en een hoog dak. Hiermee weerspiegelt het metrostation het in de Sovjet-Unie veel toegepaste "zuilentype". De betegeling is uitgevoerd in de kleuren turquoise (zuilen) en crème (wanden). Een opvallend element is de dominerende toezichtsruimte, die een kleine drie meter boven het midden van het perron hangt. De ontwikkeling van Hellersdorf, een enorm nieuwbouwgebied aan de oostrand van Berlijn, maakte aan het eind van de jaren 1980 een nieuwe metroverbinding noodzakelijk. De zuidelijke verlenging van lijn E, in het kader waarvan station Tierpark was gebouwd, werd geschrapt; de metrolijn zou naar het oosten doorgetrokken moeten worden. Hiertoe legde men ten zuiden van het station een kort tunneltraject aan, dat na een scherpe bocht in oostelijke richting aansluit op het bovengrondse tracé richting Biesdorf-Süd. De afstand tot dit station bedraagt ruim 1850 meter – de grootste afstand tussen twee stations in het Berlijnse metronet.

De Zentralfriedhof Friedrichsfelde is een begraafplaats in het Berlijnse stadsdeel Berlin-Lichtenberg. Op de begraafplaats liggen veel socialisten, communisten en tegenstanders van het nazisme.

Het Tierpark Berlin Friedrichsfelde of kortweg Tierpark Berlin is een dierentuin in het district Lichtenberg in de Duitse hoofdstad Berlijn. Naast de Zoologischer Garten Berlin in het stadsdeel Charlottenburg is het een van de twee dierentuinen in de Duitse hoofdstad.

Berlin-Lichtenberg is een spoorweg- en S-Bahn-station in het oosten van Berlijn. Het station bevindt zich aan het einde van de Frankfurter Allee en dankt zijn naam aan het stadsdeel Lichtenberg, waarin het gelegen is. Station Lichtenberg werd geopend in 1881 en was tijdens de deling van de stad een van de belangrijkste stations van Oost-Berlijn. Sinds 1930 ligt onder het station ook een gelijknamig metrostation. Aan de noordzijde van het station bevindt zich het eindpunt van tramlijnen 18 en 21.

Het metrostation Lichtenberg werd geopend op 21 december 1930 als deel van de nieuwe lijn E, de huidige U5. Het bevindt zich aan het noordelijke uiteinde van het gelijknamige spoorwegstation, ter hoogte van de Lichtenberger Brücke, en kruist de sporen en perrons in een tunnel. Vanaf 1935 heette het metrostation Bahnhof Lichtenberg, om de overstapmogelijkheid op de spoorwegen te benadrukken; in 1974 kreeg het zijn huidige naam. Metrostation Lichtenberg kreeg zoals alle stations op lijn E een standaardontwerp van de hand van Alfred Grenander, indertijd huisarchitect van de Berlijnse metro. Om de sterk op elkaar gelijkende stations van elkaar te onderscheiden maakte Grenander gebruik van de zogenaamde kenkleur, die toegepast werd op vaste elementen als de wandbetegeling en de stalen steunpilaren. De toewijzing van de kenkleur volgde een zich herhalend patroon: roze, lichtgrijs, geel, blauwgroen, lichtgroen. Station Lichtenberg werd uitgevoerd in gele tinten. Oorspronkelijk had het station volgens het standaardontwerp een hoge perronhal met uitgangen aan beide uiteinden. Later werd echter over de gehele lengte van het station een tussenverdieping ingevoegd, om een rechtstreekse toegang tot de perrons van het bovengelegen spoorwegstation te creëren. De pilaren lopen nog altijd door het dak door tot op deze slechts ruim twee meter hoge tussenverdieping. Na het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog werden schuilkelders ingericht in een aantal metrostations, waaronder Lichtenberg. Luchtaanvallen op de Duitse hoofdstad zorgden voor grote schade lijn E, maar station Lichtenberg bleef gespaard. Desondanks moest het station in april 1945 zijn deuren sluiten; het metroverkeer werd in de gehele stad stilgelegd. Nadat in mei 1945 de Noord-zuidtunnel van de S-Bahn werd opgeblazen en onder water kwam te staan, overstroomde ook een deel van de tunnel van metrolijn E, maar het water bereikte Lichtenberg niet. Na het einde van de oorlog begon men met het leegpompen van de tunnels, zodat er op 16 juni 1945 weer pendeltreinen over lijn E konden gaan rijden. Een week later was de lijn weer volwaardig in dienst. In de DDR-tijd kregen veel metrostations op lijn E een nieuw uiterlijk, maar station Lichtenberg behield zijn oorspronkelijke betegeling. Wegens een gebrek aan onderhoud sloeg in de loop der jaren het verval toe, zodat het station er in de jaren 1990 verwaarloosd bij lag. Tussen 2003 en 2004 stak men de oudste stations van de U5 echter in een nieuw jasje. De wandbetegeling moest wijken voor een vandalismebestendige bekleding van geëmailleerde metaalplaten, waarbij werd teruggegrepen op het principe van de kenkleur. Station Lichtenberg werd in 2004 onder grondig onder handen genomen; in het dak werden twee openingen naar de tussenverdieping gemaakt om de ruimtelijkheid van de zeer lage hal te vergroten. Voor het kleurenschema koos men een combinatie van geel (op de wanden) en felgroen (pilaren); in een groene band op de wanden is de stationsnaam aangebracht. Daarnaast werd de verlichting verbeterd, werd er een nieuwe vloer gelegd en kwam er nieuw perronmeubilair. Bij de sanering van de stations van de U5 bouwde men, in tegenstelling tot een eerder vergelijkbaar project op de U6, niet overal liften in. Station Lichtenberg zal volgens het prioriteitenplan echter binnen twee jaar van een lift voorzien worden.

Karlshorst is een stadsdeel in het district Lichtenberg in Berlijn.

Rummelsburg is een stadsdeel in het district Lichtenberg in Berlijn.

Springpfuhl is een station van S-Bahn van Berlijn, gelegen in het Berlijnse stadsdeel Marzahn. Het station werd geopend op 30 december 1976. Springfuhl is een splitsingsstation voor de S-Bahnlijnen S7 en S75, die, komend uit westelijke richting, hun weg vervolgen naar Ahrensfelde respectievelijk Wartenberg. De dienstregeling is zodanig ingericht dat stadinwaarts rijdende treinen aansluiting geven op staduitwaarts rijdende treinen van de andere lijn, zodat het station een overstapfunctie heeft voor reizigers tussen verschillende buitenwijken. Station Springpfuhl, dat zijn naam dankt aan een nabijgelegen meertje, ligt parallel aan de Märkische Allee, de westelijke randweg van Marzahn. Het station bestaat uit een volledig overdekt eilandperron en heeft twee uitgangen. De zuidelijke uitgang leidt naar de Allee der Kosmonauten, die de sporen op een viaduct kruist; hier bevindt zich tevens een halte van twee tramlijnen die het station verbinden met de omliggende woonwijken van Marzahn en met Hellersdorf. Aan de noordzijde van het station leidt een tunnel naar de Helene-Weigel-Platz. De S-Bahnlijnen die station Springfuhl bedienen werden aangelegd ter ontsluiting van twee grootschalige nieuwbouwgebieden die in de DDR-periode aan de rand van Oost-Berlijn verrezen: Marzahn en Hohenschönhausen. In 1976 legde men parallel aan de Wriezener Bahn, een reeds bestaande regionale spoorweg, een S-Bahnlijn naar station Marzahn aan, die in 1982 werd doorgetrokken naar het huidige eindpunt Ahrensfelde. In 1984 volgde een lijn die parallel aan de Berliner Außenring naar station Hohenschönhausen leidde en een jaar later werd verlengd naar Wartenberg. De laatstgenoemde lijn takt een kleine kilometer ten noorden van station Springpfuhl volledig kruisingsvrij af van de lijn naar Marzahn - Ahrensfelde.

Biesdorf-Süd is een station van de metro van Berlijn, gelegen aan de rand van het oostelijke stadsdeel Biesdorf, nabij de Biesdorfer See en niet ver van het Tierpark Friedrichsfelde. Het metrostation werd geopend op 1 juli 1988 en is onderdeel van lijn U5. Tussen Biesdorf-Süd en het volgende station in westelijke richting, Tierpark, bevindt zich met een lengte van ruim 1850 meter het langste traject tussen twee Berlijnse metrostations. Station Biesdorf-Süd ligt ongeveer op maaiveldniveau, langs het tracé van de voormalige VnK-spoorlijn (Verbindung nach Kaulsdorf). Het station heeft twee perrons en drie sporen, waarvan de buitenste bestemd zijn voor doorgaande treinen. Het middelste spoor werd gebruikt voor in Biesdorf-Süd eindigende versterkingsritten, maar deze diensten hebben sinds enige tijd Kaulsdorf-Nord als eindpunt. Aan de oostzijde van de perrons bevinden zich trappenhuizen, waar ten behoeve van mindervaliden ook een hellingbaan aanwezig is. De uitgangen leiden naar een voetgangerstunnel onder de sporen, die uitkomt aan de Beruner Straße. Zoals alle stations aan de in de jaren 1988-89 geopende verlenging van de U5 werd Biesdorf-Süd ontworpen door het Entwurfs- und Vermessungsbetrieb der Deutschen Reichsbahn ("Ontwerp- en Kadasterdienst van de DR") en kreeg het een zuiver functioneel uiterlijk.

Elektriciteitscentrale Klingenberg is een bruinkool-gestookte thermische centrale bij Berlijn in stadsdeel Rummelsburg langs het Oder-Spree-Kanaal. Energiebedrijf Vattenfall is eigenaar van deze centrale. De primaire brandstof is bruinkool uit de Lausitzer bruinkoolmijnstreek en deze wordt versneld omgezet op aardgas om jaarlijks 600.000 ton aan CO2-uitstoot te sparen. De centrale in het oosten van Berlijn voorziet ongeveer 300.000 huishoudens van warmte.

De Springpfuhl-Passage is een winkelpassage in de wijk Marzahn in Berlijn in het district Marzahn-Hellersdorf.