Eibersburen

De Lutjegastermolenpolder is een voormalig waterschap (molenpolder) in de provincie Groningen. Het waterschap is opgericht als de Molenpolder van L.K. de Vries. Het waterschap was gelegen tussen het dorp Lutjegast en het toenmalige Boterdiep (rond 1930 verbreedt tot het Van Starkenborghkanaal) aan weerszijden van de weg naar Visvliet, de Stationsweg. De molen van het schap stond aan het Hoendiep. Waterstaatkundig gezien ligt het gebied ten westen van de weg sinds 1995 binnen dat van het waterschap Noorderzijlvest. Het overige deel ligt sinds 2000 binnen het gebied van het Fryslân.

De Martinuspolder is een voormalig waterschap in de provincie Groningen. Het waterschap was gelegen ten noorden van Lutjegast, tussen het dorp en het Hoendiep (het tegenwoordige Van Starkenborghkanaal) in. Het schap was nog geen 400 m breed en zo'n 800 m diep. Het bezat een windmotor die uitsloeg op de voormalige Zijlroe, de sloot aan de oostzijde van waterschap. Waterstaatkundig gezien ligt het gebied sinds 1995 binnen dat van het waterschap Noorderzijlvest.

De Besheerpolder is een voormalig waterschap in de Nederlandse provincie Groningen. Het waterschap was gelegen ten zuiden van Visvliet, tussen het Besheersdiep, waar het zijn naam aan ontleende, en de Stationsweg. Aan de zuidgrens werd het begrensd door het toenmalige Hoendiep (het tegenwoordige Van Starkenborghkanaal). De in 1969 gesloopte molen van de polder sloeg uit op het Besheersdiep. Waterstaatkundig gezien ligt het gebied sinds 2000 binnen dat van het wetterskip Fryslân.

De hervormde kerk van Lutjegast is een zaalkerk met een aangebouwd dwarspand met toren, uit de negentiende eeuw. Bij de bouw werd gebruikgemaakt van het sloopmateriaal van een eerdere kerk uit de middeleeuwen, waarvan verder weinig bekend is. Veel van het meubilair stamt nog wel uit de eerdere kerk. De toren met achtzijdige spits heeft een klok uit 1948. De oudere klok, uit 1640 is in de oorlog door de Duitsers geroofd.

Lutjegast is een dorp in het Westerkwartier in de Nederlandse provincie Groningen. Het dorp behoort tot de gemeente Westerkwartier. De etymologische betekenis van 'lutje' is 'klein'. Een gast is een zanderige verhoging in een overigens moerasachtig drasland.

Hilmahuis is een gehucht in de gemeente Westerkwartier in de provincie Groningen. Het ligt net boven het van Starkenborghkanaal, ten noorden van Lutjegast aan de gelijknamige Hilmahuisterweg, die verloopt van het gehucht Dorp aan het kanaal tot aan de weg tussen Visvliet en Eibersburen. Het bestaat uit twee boerderijen, waarvan de oostelijke Hilmahuis wordt genoemd.

Station Visvliet was een spoorwegstation aan de spoorlijn Harlingen - Nieuwe Schans. Het was een eenzaam in het landschap gelegen en relatief groot station, waar weinig gebruik van werd gemaakt. Het station lag ongeveer een kilometer ten zuiden van het dorp, op het grondgebied van de gemeente Grootegast. In 1891 werd er een stationsgebouw gebouwd van het Standaardtype Visvliet, dat werd voltooid in 1892. Kort daarna werd waarschijnlijk het stationskoffiehuis van G. Siderius aan de noordzijde van het station gebouwd. In de jaren 70 en 80 stopte er per richting nog slechts één trein in de twee uur - het was toen het enige Nederlandse station dat in de reguliere dienst minder dan een uurdienst had. Op 2 juni 1991 is de halte Visvliet gesloten om in de dienstregeling ruimte te maken voor de bediening van het nieuwe station Leeuwarden Camminghaburen. Nog enkele jaren na de sluiting van de halte heeft het perron er als stille getuige gelegen, maar dat is verdwenen bij de spoorverdubbeling in 1996-1998.

De Wieren is een gehucht in de gemeente Westerkwartier in het westen van de provincie Groningen. Het gehucht ligt ten zuiden van Lutjegast. De naam lijkt op wierde, maar anders dan bij een wierde gaat het in dit geval om een natuurlijke verhoging in het land. Het gehucht lag oorspronkelijk op een zandige verhoging die tussen de beide gasten van Lutjegast en Grootegast boven het veen uitstak.

Rikkerda was een borg in het Groningse dorp Lutjegast. De borg werd gebouwd in 1675 en werd aan het begin van de 19e eeuw gesloopt. Enkel de contouren van de borgstee zijn nog in het landschap te herkennen. Op het perceel naast dat van de vroegere borg is een boerderij verrezen die eveneens de naam Rikkerda draagt.

De Hilmahuistermolen of kortweg de Hilmahuister is een poldermolen ten zuiden van het dorp Visvliet in de provincie Groningen, vrijwel op de grens met Friesland. De molen werd in 1868 gebouwd en staat pal ten noorden van de spoorlijn Groningen-Leeuwarden en ten zuiden van de Lauwers. De molen deed nog tot voor enkele jaren terug dienst als gemaal, nadat de dieselmotor uit de molen is gehaald kan de molen alleen nog op vrijwillige basis de Hilmahuisterpolder bemalen. Een vrijwillig molenaar zet de molen geregeld in werking. De molen was lange tijd eigendom van de Molenstichting Westerkwartier, thans Stichting De Groninger Poldermolens. Het wiekenkruis is voorzien van het zelfzwichtingsysteem.

De Van der Veenpolder is een voormalig waterschap in de provincie Groningen. Het waterschap was gelegen aan de zuidzijde van het Hoendiep (het tegenwoordige Van Starkenborghkanaal), ten weerszijden van de weg tussen Dorp naar De Eest, ten zuidoosten van het waterschap de Lauwers. De molen stond aan het Hoendiep. Door de aanleg van het Van Starkenborghkanaal is de polder verkleind. Waterstaatkundig gezien ligt het gebied sinds 2000 binnen dat van het wetterskip Fryslân.

De Lauwers (Fries: De Lauwers; Gronings Laauwers) is een riviertje dat voor een deel de grens vormt tussen de Nederlandse provincies Friesland en Groningen. De rivier is de naamgever van de oorspronkelijke Lauwer(s)zee of het huidige Lauwersmeer, van de dorpen Lauwerzijl en Lauwersoog en van de voetbalvereniging VV de Lauwers. Het voetbaltenue van VV de Lauwers symboliseert tevens de rivier.