Lauriergracht

Lauriergracht 37 is een gebouw aan de Lauriergracht in Amsterdam-Centrum. De gracht met omliggende bebouwing dateert uit het begin van de 17e eeuw, wanneer Amsterdam bezig is met zijn Derde Uitleg. De oorspronkelijke bebouwing zou in de eeuwen daarna deels verdwijnen en vervangen worden door nieuwbouw. Het adres kreeg in de 19e eeuw enige bekendheid toen Eduard Douwes Dekker onder zijn pseudoniem Multatuli het gebouw in Max Havelaar (eerste hoofdstuk, regel 1) noemde als adres van de vestiging van de makelaar in koffie Batavus Droogstoppel: Ik ben makelaar in koffie, en woon op de Lauriergracht no. 37 In de periode van schrijven in 1859 stonden op de hoek vier grachtenpanden, zoals die wel vaker aan deze gracht aangetroffen werden. De huisjes hadden alle verschillende geveltjes, breedtes en hoogtes. Maar de huisnummers bestonden nog niet; de adressen werden toen aangeduid als FF 271-274. Wanneer Amsterdam de buurtnummers vervangt door huisnummers krijgen ze de adressen 31-37. De reeks begon aan de Konijnenstraat en eindigde op gebouw nummer 39 van een Lutherse stichting. In 1890 kochten de "Arme Zusters van Het Goddelijk Kind" de gebouwen aan. Ze was onderdeel van "Zusters van de Voorzienigheid", die zorgden voor opvang van jeugdige vrouwelijke wezen en halfwezen. De gebouwtjes werden nog (deels) vastgelegd door fotograaf George Hendrik Breitner (jaren 1890) en tekenaar Herman Misset (1909). De gehele reeks tussen 31 en 37 werd in de periode 1928/1929 op verzoek van de toenmalige eigenaar "Stichting Sint Hieronymus Aemillianus" gesloopt om plaats te maken voor een meisjespensionaat: Oprichten van één perceel op het na slooping van bovengenoemde perceelen vrijgekomen terrein, met bestemming daarvan tot meisjespensionaat. Onder ontwerp van architect Jan Kuijt werd inderdaad een pensionaat annex kloosterschool neergezet, dat sterk afwijkt van de overige gebouwen in de omgeving. Het kent aan de kade een vrije platte en hoge gevel, en lijkt van geringe diepte. De raamrijen en –assen vormen een strak rooster in de voorgevel, slechts onderbroken door de toegang. In 1991 verkocht De Voorzienigheid het complex en het werd omgebouwd tot appartementencomplex. Naast de toegangsdeur evenwel werd ter herinnering aan de literaire geschiedenis een plaquette geplaatst. Over de Lauriergracht ligt bij huisnummers 69 en 71 de Batavus Droogstoppelbrug.

De Batavus Droogstoppelbrug is een vaste brug in Amsterdam-Centrum.

De Hazenstraat is een relatief korte straat (150 meter) in de Jordaan, Amsterdam-Centrum. Het wordt ook wel aangeduid als het "10e straatje" (als aanvulling op de Negen Straatjes).

Café Saarein is het oudste nog bestaande vrouwencafé van Amsterdam, sinds 1978 gevestigd aan de Elandsstraat 119 in de Jordaan.

De Laurierboom is een café in Amsterdam, gevestigd in de wijk Jordaan aan de Laurierstraat 76, op de hoek met de Eerste Laurierdwarsstraat. Het café geniet vooral bekendheid als schaakcafé, maar er worden ook andere spellen gespeeld zoals poker, klaverjassen, toepen en backgammon.

Lauriergracht 15-17 te Amsterdam is een gebouw aan de Lauriergracht in Amsterdam-Centrum. De gracht met omliggende bebouwing dateert uit het begin van de 17e eeuw, wanneer Amsterdam bezig is met haar Derde Uitleg. De oorspronkelijk bebouwing wordt deels in de navolgende eeuwen gesloopt en vervangen door nieuwbouw. Die nieuwbouw haalde soms ook de 21e eeuw niet en dat geldt zeker voor Lauriergracht 15-17. Hier kwam in 1935 een fotograaf langs om foto’s te maken voor monumentenzorg. Op de foto’s staan twee nauwelijks op elkaar gelijkende gebouwen, waarvan nummer 17 scheuren in de gevel vertoont. Wanneer voor diezelfde monumentenzorg in 1936 opnieuw een fotograaf langskomt zijn beide gebouwen verdwenen en ze zijn vervangen door een nieuw gebouw, dat enigszins doet denken aan de bouwstijl Amsterdamse School. De NV Algemene Handelsmaatschappij Krupp Staal voorheen Robert Zapp had een nieuw gebouw laten bouwen ontworpen door het architectenduo Dirk Heineke (1878-1947) en Evert Johannes Kuipers (1877-1943), die dus niet lang van hun schepping konden genieten. De architecten ontwierpen de hoekgebouwen van de Vrijheidslaan aan de zijde van de Berlagebrug en aan het Cornelis Troostplein. Het door hun ontworpen gebouw wijkt sterk af van de aanpalende gebouwen, toch vooral Amsterdamse grachtenpanden zoals nummer 19 met klokgevel en opslagzolder. Op een natuurstenen plint kwamen twee verdiepingen in baksteen afgesloten door een kap. Opvallend zijn het wisselende metselverband tussen de eerste en tweede ramenrij, de versieringen van de hijsbalken, het glas-in-lood bij de toegangsdeur en de typografie van de huisnummers. Krupp/Zapp liet haar naam rond 1951 wijzigen in Edelstaalmaatschappij. Dat bedrijf was allang verdwenen toen het gebouw nop 13 maart 2007 tot gemeentelijk monument werd verklaard. Het gebouw wordt ontsierd door een Crawford-roldeur.

Lauriergracht 4-6 te Amsterdam is een gebouw aan de Lauriergracht in Amsterdam-Centrum. De gracht met omliggende bebouwing dateert uit het begin van de 17e eeuw, wanneer Amsterdam bezig is met haar Derde Uitleg. De oorspronkelijke bebouwing zou in de eeuwen daarna deels verdwijnen en vervangen worden door nieuwbouw. Voor deze plaats, vlak bij de Prinsengracht moesten drie gebouwen met adressen FF nrs. 252, 253 en 254 plaatsmaken voor een “openbare tusschenschool met lokaal voor de gymnastiek en woning voor den hoofdonderwijzer”. Het ontwerp van de school was afkomstig van de Dienst der Publieke Werken waarbij de bouwtekeningen te verkrijgen waren bij stadsarchitect Bastiaan de Greef. De aanbesteding werd in januari 1874 uitgeschreven door burgemeester Cornelis Jacob Arnold den Tex. Het was de tiende tussenschool; het kreeg daarom de letter K toebedeeld; het was een school niet bedoeld voor de allerarmsten of allerrijksten. Voorts werd bij de oplevering begin 1875 bepaald dat er geen verhuizing mocht plaatsvinden van leerlingen van andere tussenscholen naar deze, het zou leegloop van die scholen tot gevolg kunnen hebben. Al snel volgde de elfde tussenschool op de Weteringschans (L). Aan de gracht kwam de woning van het hoofd der school met een centraal geplaatste deur met op de begane grond twee woonkamers en een keuken; een trap naar de eerste verdieping leidde naar nog twee woonkamers en een kabinet. De woning kreeg twee bouwlagen onder een kap, maar het risalerende middenddeel (met toegang) wordt afgesloten met een topgevel, die dwars op die kap staat. Links en rechts van de woning waren poorten gemaakt waardoor leerlingen (jongens en meisjes gescheiden) via een speelplaats toegang konden krijgen tot de schoolgebouwen, waarbij het gymnastieklokaal tegen de achterliggende gebouwen aan de Laurierstraat werd gezet. Onder de speelplaats lag de riolering voor de toiletten die aan de speelplaats waren gebouwd. PW had een gebouw ontworpen in neorenaissancestijl waarbij de afwisseling baksteen met natuurstenen speklagen opvalt. Het gebouw zou tot ongeveer 1960 een onderwijsaangelegenheid blijven, onder andere een avondschool voor elektriciens. In dat jaar stelde de gemeente Amsterdam 26.000 gulden beschikbaar voor de herontwikkeling van het dan “voormalig schoolgebouw". De lokalen konden omgebouwd worden atelierruimten; er mocht niet gewoond worden. Het werd daarmee vermoedelijk de eerste broedplaats in Amsterdam. Aat Veldhoen zou er enige tijd werken. Op 16 januari 2007 werd het gebouwencomplex tot gemeentelijk monument verklaard. Ook in 2023 is het schoolgebouw nog in gebruik als ateliers en ambachtsplekken (broedplaats); een verkoop van het gebouw in 2022 kon middels een facebookactie voorkomen worden.

De vereniging het Aangroeiend Fonds tot verbetering der Volkshuisvesting werd in 1893 opgericht in Amsterdam door de filantroop en jurist mr. Daniël Josephus Jitta (1854-1925), om een bijdrage te leveren aan de oplossing van het groeiende probleem van de huisvesting van arbeiders, die in de tweede helft van de 19e eeuw veelal onder erbarmelijke omstandigheden leefden in oude volksbuurten in de Amsterdamse binnenstad. Bij de vereniging waren in de beginjaren ook zijn schoonvader Abraham Carel Wertheim en Willem Hovy nauw betrokken.

De Elandsgracht in Amsterdam is een gedempte gracht tussen de Prinsengracht en de Singelgracht in de Jordaan in het stadsdeel Amsterdam-Centrum. De Elandsgracht is een deel van de grachtengordel (west). Aan de voormalige gracht liggen woonhuizen, winkels, cafés en restaurants. Het middengedeelte is in 2016 heringericht met bloembakken, bankjes en een speeltuintje en biedt parkeergelegenheid. Brug nr. 169 over de Singelgracht en brug nr. 107 over de Lijnbaansgracht verbinden de Elandsgracht met de Kinkerstraat. Het gedeelte tussen de Marnixstraat en Kinkerstraat is nooit gracht geweest en kreeg pas de naam Elandsgracht na de sloop van de vestingwerken en aanleg van de Kinkerstraat. De gracht is in tegenstelling tot de eerste acht grachten in de Jordaan niet vernoemd naar een bloem, plant of boom, maar naar de vele leerlooierijen die hier vroeger waren gevestigd en waar huiden van onder meer elanden werden bewerkt. Evenwijdig aan de Elandsgracht loopt de Elandsstraat.

De Galerie Rob Koudijs is opgericht in 2007 door galeriehouder Rob Koudijs (1944-2024) en Ward Schrijver aan de Elandsgracht te Amsterdam. De 100 m2 grote tentoonstellingsruimte bevond zich in het galeriekwartier in het centrum van de stad. Sinds januari 2023 is de galerie gevestigd in Haarlem. Koudijs was tien jaar lang de compagnon van Louise Smit, eigenaar van Galerie Louise Smit te Amsterdam. Na zijn pensionering in de psychiatrische zorg startte hij de galerie. De eerste tentoonstelling van de galerie, New Horizons werd geopend op 1 april 2007 met werk van onder meer Jantje Fleischhut, Jiro Kamata, Felieke van der Leest, Ted Noten en Katja Prins. In Galerie Rob Koudijs wordt werk getoond van Nederlandse én buitenlandse edelsmeden en sieraadontwerpers. De galerie vertegenwoordigt anno 2014 kunstenaars waaronder David Bielander, Helen Britton, Jantje Fleischhut, Jiro Kamata, Beppe Kessler, Felieke van der Leest, Evert Nijland, Ted Noten, Ruudt Peters, Katja Prins, Terhi Tolvanen en Francis Willemstijn. Buiten sieraden biedt de galerie ook een assortiment boeken over sieraden en sieraadontwerpers en wordt een eigen tijdschrift uitgegeven Galerie Rob Koudijs Magazine. De galerie is regelmatig vertegenwoordigd met een stand op internationale kunstbeurzen als Object Rotterdam, de KunstRAI en de PAN (2014) te Amsterdam en Collect, Saatchi Gallery te Londen. Daarnaast heeft de galerie ook tentoonstellingen georganiseerd in de Openbare Bibliotheek Amsterdam, het CODA (Apeldoorn) (2009) en Museum Boerhaave te Leiden (2011). Ook vinden in de galerie met regelmaat boekpresentaties plaats.

De Rozengracht is een straat in de Amsterdamse wijk de Jordaan, tussen de Prinsengracht bij de Westermarkt en de Singelgracht bij de De Clercqstraat. Ze is vernoemd naar de roos. De Rozengracht is een van de zes gedempte grachten in de Jordaan. Een reden voor de demping (1890) van de 17e-eeuwse gracht was de slechte hygiënische toestand door het vervuilde water en de aanleg van een brede uitvalsweg naar de nieuwe wijken ten westen van de Singelgracht. In 1895 werd in het verlengde van de Rozengracht de De Clercqstraat aangelegd. Naar het oosten, in de richting van de Dam, werd een doorbraak bij de Raadhuisstraat gerealiseerd. Kunstschilder Rembrandt van Rijn bracht zijn laatste dertien levensjaren, van 1656 tot 1669, door aan de Rozengracht, in een pand nabij de Lijnbaansgracht. Op de Rozengracht woonden ook Meindert Hobbema (tegenover Rembrandt), Adam Pynacker, Ludolf Bakhuizen, Jan Abrahamsz. van Beerstraten, Jan Gerritsz. van Bronckhorst en Johannes Lingelbach. Evenwijdig aan de Rozengracht loopt de Rozenstraat.

De Platanenhof is een voormalig katholiek weeshuis tussen de Lauriergracht en de Elandsstraat te Amsterdam. Het eerste deel van het complex kwam gereed in 1686. Het is ontworpen door de 17e-eeuwse architect Steven Vennecool. De naam Platanenhof kreeg het complex pas in 1971, genoemd naar de tien bomen die op de binnenplaats staan. Het werd op 28 april 1970 ingeschreven in het monumentenregister (die datum is waarschijnlijk de vroegste datum van administratieve invoer).