Speelplastieken

Het Lutkemeer was een klein meertje (lutke = klein) aan de noordoostelijke oever van de vroegere Haarlemmermeer. Ten noorden en oosten werd het begrensd door Osdorp, ten westen door Raasdorp en ten zuiden door Nieuwerkerk. Na de droogmaking van de Haarlemmermeerpolder in 1852 bleef het Lutkemeer nog enige tijd bestaan, maar werd in de jaren 1864-1865 ook drooggemaakt. De Lutkemeerpolder werd net als de nabijgelegen Haarlemmermeer bemalen met een stoomgemaal, dat in 1925 elektrische aandrijving kreeg. In 1975 werd dit gemaal door een nieuw gemaal vervangen. Tegenwoordig is Lutkemeer en Ookmeer een wijk van de Nederlandse gemeente Amsterdam.

De Etnastraat is een weg in Amsterdam Nieuw-West.

Het Lutkemeerpark is de officieuze benaming van een park in het westen van de Lutkemeerpolder.

Raasdorp of Raesdorp is een voormalig vrij ambacht en dorp, na 1632 buurtschap, die tussen het Lutkemeer en het Spieringmeer in lag. Het Spieringmeer ging later op in het Haarlemmermeer. Het lag dicht bij Oud Osdorp en ten westen van de huidige Lutkemeerweg. Volgens de kaart uit 1790 van J. de Sauvage en kl.Vis bestond de buurtschap toen uit een aantal huizen, de Bovenmolen en waren er een viertal wegen. De 'Wijsentkade' vormde de noordelijke begrenzing, de 'Raesdorperkade' lag aan de oostkant langs het Lutkemeer. Aan de zuidkant werd de buurtschap begrensd door de 'Nieuwerkerker Leede', een smalle verbinding tussen het Lutkemeer en het Spieringmeer, aan de westkant grensde het Spieringmeer, later Haarlemmermeer. Oorspronkelijk strekte Raasdorp zich verder naar het noordwesten uit richting 'Polanen' (thans Halfweg), maar hier heeft de 'Waterwolf' in de loop der eeuwen veel land weggevreten. Het 'Raesdorperpad' verbond Raesdorp met de Oostdorperwech, hier ligt nu de Raasdorperweg. Het gebied behoort sinds 1921 tot de gemeente Amsterdam, maar het eigendom was eigenlijk al veel eerder verworven. Amsterdam kocht de ambachtsheerlijkheid waartoe Raasdorp behoorde al in 1529 van Reinoud III van Brederode. In vroeger tijden was het een van ouds voornaam dorp en had onder meer een rechtbank met drie schepenen. De inwoners leefden voornamelijk van veeteelt en visserij. In 1632 werd het dorp door een storm en overstroming vrijwel geheel verzwolgen door het Spieringmeer waarna er nog 6 tot 8 huizen overbleven. Uit de restanten van het vrijwel verdronken dorp ontstond later de buurtschap die sinds 1816 behoorde tot de gemeente Sloten. Het langs het Haarlemmermeer gelegen deel van de buurtschap verdween bij de aanleg van de Haarlemmermeerpolder en het restant van de buurtschap verdween na de inpoldering van het Lutkemeer. Bij de aanleg tussen 1840 en 1845 van de Ringvaart van de Haarlemmermeer werd de landtong Raasdorp doorsneden. De zuidwestelijke helft kwam in de nieuwe droogmakerij te liggen, deze is nog steeds te herkennen aan een afwijkende verkaveling. Ook ligt er in de Haarlemmermeer een Raasdorperweg. De noordoostelijke helft werd na de droogmaking van de Lutkemeer in 1865 onderdeel van de nieuwe Lutkemeerpolder en vervolgens uitgeveend. Hier stond tot 1975 langs de Ringvaart ook het stoomgemaal, na 1925 elektrisch gemaal, van de Lutkemeerpolder. De huidige Raasdorperweg, die van de Osdorperweg naar de Ringvaart loopt, is bij een raadsbesluit van 7 mei 1929 vernoemd naar deze buurtschap. Aan de overkant van de Ringvaart in de Haarlemmermeer loopt de Raasdorperweg door en volgt daar de contouren van een landtong die bij de aanleg van de ringdijk doorsneden is. De verkaveling op de voormalige landtong volgt nog die van het oude land. De huidige Westrandweg loopt vlak ten oosten van de Raasdorperweg, ongeveer op de plaats waar vroeger de buurtschap lag. Ondanks dat het Raasdorp is verdwenen bestaat de naam nog steeds echter voor het knooppunt Raasdorp, alhoewel dit zich in de vroegere Haarlemmermeer aan de andere zijde van de Ringvaart bevindt. Op het Osdorpse deel van Raasdorp bevonden zich sinds de jaren zestig slibvelden (met de Slibveldenweg). Voor de aanleg van de Westrandweg werd hier een zanddepot gelegd, dit is in 2017 omgevormd tot een heuvel en een natuurgebiedje met de naam Raesberg.

Het Gemaal Lynden, ook wel De Lynden, in het gelijknamige dorpje Lijnden is een gemaal in de Haarlemmermeer.

Lijnden (oorspronkelijk De Lijnden) is een dorp in de gemeente Haarlemmermeer, in de Nederlandse provincie Noord-Holland met in 2023 955 inwoners. Het dorp is genoemd naar het gemaal De Lynden, een van de drie stoomgemalen die de Haarlemmermeer hebben drooggemaakt. Het gemaal was genoemd naar Frans Godert van Lynden van Hemmen (1761-1845) die in 1821 een plan had geschreven voor de droogmaking van het Haarlemmermeer. Bij de inpoldering is voor de ringvaart bij Lijnden door een landtong heengegraven; de huidige Raasdorperweg loopt nog langs de rand van die landtong. De bebouwing is gesitueerd rondom het gemaal, aan de ringdijk (Akerdijk en Lijnderdijk) en aan de Hoofdweg langs de Hoofdvaart. Ten zuidoosten van Lijnden ligt een bedrijventerrein (Lijnden-Oost of Airport Business Park Lijnden) met aan de Luchthaven Schiphol gerelateerde bedrijven, en vervolgens Badhoevedorp. Door het bedrijventerrein loopt de Amsterdamse Baan, die Amsterdam Nieuw-West verbindt met de A9. Ten noorden via de Lijnderdijk ligt Zwanenburg, ten westen via de Schipholweg kom je bij Boesingheliede. Tussen Lijnden en Boesingheliede ligt het Knooppunt Raasdorp. De twee kerken van Lijnden zijn beide buiten gebruik. De oudste Rooms-Katholieke kerk van Haarlemmermeer, de Sint Franciscus van Saleskerk, een gemeentelijk monument uit 1859 aan de zuidwestkant van het dorp, is in 2002 aan het gebruik onttrokken. Voorts was er de hervormde Geloof en Liefde-kerk uit 1935. De hervormden van Lijnden zijn in 1969 samengegaan met de hervormden en later ook met de gereformeerden van Badhoevedorp, waarna in 2001 dit gebouw voor de eredienst gesloten is. Van juni 2006 tot maart 2018 was in Lijnden de meldkamer van de VerkeersInformatieDienst gevestigd.

Brug 2127 is een vaste brug in Amsterdam Nieuw-West. De voet- en fietsbrug vormt de verbinding tussen de Lutkemeerweg en het Herdenkingsveld van begraafplaats Westgaarde, zodat dit terrein een rechtstreekse verbinding krijgt met het park Tuinen van West. Door de aanleg van de brug wordt het op werkdagen - overdag (van 8:00 tot 18:00) voor voetgangers en fietsers mogelijk de begraafplaats rechtdoor over te steken in plaats van om de begraafplaats heen te moeten. Door een hogere ligging van het Herdenkingsveld was een doorgaande fietsroute niet goed mogelijk, men heeft het opgelost door aan die kant gebruik te maken van de trap met fietsgeulen, zodat afstappen noodzakelijk is. De brug bestaat uit stalen H-profielen gedragen door landhoofden en een pijler. Daarop is een poortconstructie met klimbeveiliging gezet. De toegang bestaat uit een deur die om haar verticale as draait. De brug zou al aangelegd worden in de zomer van 2015, maar werd pas in februari 2017 opgeleverd. De kosten van de brug werden gedeeld door de gemeente Amsterdam en de provincie Noord-Holland. De ontwerper van de brug is Verburg Hoogendijk Architecten (VHArch) Amsterdam.

De Lijnderbrug is een ophaalbrug tussen de Amsterdamse Baan (T106) in Lijnden (gemeente Haarlemmermeer) in de provincie Noord-Holland en de Ookmeerweg (s106) in Amsterdam Nieuw-West. De brug overspant, op meer dan 4 meter hoogte, de Ringvaart van de Haarlemmermeerpolder en de Akerdijk, 500 meter ten zuidoosten van het Gemaal De Lynden. De brug is ook de verbinding tussen enerzijds Badhoevedorp, het bedrijventerrein Airport Business Park Lijnden (Lijnden-Oost) en de Rijksweg A9 en de provinciale weg Schipholweg (N232) en anderzijds Osdorp en de wijk De Aker. De brug is voorzien van geluidsschermen om overlast voor bewoners van de Akerdijk te verminderen. Naast de rijbanen voor auto's is er een gescheiden fietspad, dat deel uitmaakt van het fietsroutenetwerk tussen Schiphol, Badhoevedorp, Lijnden en Osdorp.

De Ringvaartbrug A5, aangeduid als Kunstwerk 511, is een kunstwerk in de provincie Noord-Holland. Het bouwwerk is gelegen in de Rijksweg 5 / Westrandweg en voert over de Ringvaart van de Haarlemmermeer. Het architectenbureau Zwarts & Jansma Architecten was verantwoordelijk voor het ontwerp van deze rijksweg en al haar kunstwerken. De weg werd met het oog op de landelijke gebieden als een lange "natuurlijke" sliert uitgevoerd. Over de aanleg werd jarenlang geprocedeerd tot aan de Raad van State aan toe. In 2009 werd het startsein gegeven en begon Rijkswaterstaat met het aanleggen van het gedeelte tussen de Rijksweg 9 en de Tweede Coentunnel. In dat traject werden twee opmerkelijk kunstwerken opgenomen, de brug over de Ringvaart en een 3,3 kilometer lang viaduct langs en boven de Amsterdamse Basisweg. Omdat er maar een beperkt aantal brugpijlers mogelijk waren in dit gat in het dijklichaam waarop de weg ligt, moest er gebruik gemaakt worden van extreem lange liggers. Voor deze kokerliggerbrug ontwikkelde Spanbeton uit Koudekerk aan den Rijn een nieuwe kokerligger die zijn aanduidde als PIQ, ze is aan de onderzijde voorzien van flenzen. Voor de brug waren tientallen liggers nodig met elk een gewicht van circa 155.000 kilogram. De benodigde maximale lengte was 61,75 per ligger; 3 meter langer dan de tot dan toe langste betonliggers in de brug over het Van Starkenborghkanaal bij Groningen. Behalve dat er gebruik gemaakt werd van lange liggers, was ook de aanvoer van de liggers bijzonder. Zij werden vanuit Koudekerk aangevoerd met diepladers met daarachter een lorry. Eenmaal aangekomen bij de bouwput werd de lorry de leider in het transport; de dieplader reed er achteruit achteraan. De lorry reed vervolgens op een ponton in de vaart. De liggers werden door middel van twee hijskranen naar hun ligplaats gebracht. De lengte van het viaduct werd mede bepaald door wat onder het viaduct kwam te liggen. De Westrandweg nadert de Ringvaart Haarlemmermeer vanuit het noorden in een scherpe hoek. De snelweg staat met haar oostelijk landhoofd in de Osdorper Binnenpolder, waar ecologische waarden gehandhaafd moesten worden. Daarna volgt de oostelijke dijk van de ringvaart met fietspad. In totaal zijn daar vier overspanningen van elk circa 40 meter. Dan volgt de overspanning van 60 meter van de ringvaart. Aan de westzijde volgt de circa 30 meter lange overspanning van de Lijnderdijk, de westelijke dijk van de ringvaart. Daarna volgt nog een overspanning van circa 30 meter over een grasland tot aan het westelijk landhoofd in de Haarlemmermeerpolder.

De Animaris rhinosceros transport is een kunstwerk in Amsterdam Nieuw-West. Het kunstwerk is ontworpen door kunstenaar en uitvinder Theo Jansen. Hij is vooral bekend vanwege zijn bewegende objecten in de vorm van strandbeesten, voornamelijk van skeletten van plastic, die eenmaal in beweging gekregen zichzelf in beweging houden. Dat is ook het geval bij dit metalen/polyester gevaarte, al lijkt dat bij de eerste blik op het monster met de afmetingen van 6 bij 5 bij 4,7 meter en een gewicht van rond 3000 kilogram niet mogelijk. Het zeemonster wordt aangeduid als Animaris rhinoceros transport, dat verwijst naar dier (ani), zee (maris), neushoorns (rhinoseros) en vervoer (transport). Het heeft echter meer weg van de krab. Het dier werd op zijn beweeglijkheid niet op het strand getest (de kunstenaar was bang dat het in het zand zou blijven steken) maar op de landingsstrip van Vliegkamp Valkenburg. Het werd op 18 september 2004 naar plaats getrokken door een aantal genodigden (de uitgenodigde jongeren lieten het afweten); het werd vervolgens op een fundering middenin de Albardagracht gezet nabij het Kruisherenpad. In 2014/2015 werd het beest verhuisd in het Businesspark Osdorp, Ookmeerweg, hoek Etnaweg. Het monster moest daarbij wel gekooid worden. Het zou ongekooid zo maar via de Lijnderbrug aan de stad kunnen ontsnappen. Animaris rhinoceros transport is “de nakomeling” van de veel kleinere Animaris spissa carta, van karton van 0,3 bij 04, bij 0,4 meter, ze heeft in Animaris rhinoceros tabloi en Animaris rhinoceros lignatus (van hout) verre neven. De kunstenaar bracht niet veel later een zelfbouwpakket in de handel gebaseerd op zijn kartonnen proefexemplaar. In zijn boek De grote fantast/The great pretender duidt de kunstenaar het aan als vervoermiddel voor de toendra.

Wijsentkade is een kade (en deels voetpad) tussen de Lutkemeerpolder de Osdorper Bovenpolder en de Middelveldsche Akerpolder in Amsterdam Nieuw-West.

Voedselpark Amsterdam is een burgerinitiatief dat zich richt op de ontwikkeling van een agro-ecologisch landschapspark in de Lutkemeerpolder in Amsterdam Nieuw-West. Het initiatief wil duurzame voedselproductie, natuurontwikkeling, educatie en recreatie combineren.