De kleine kameleon

De Hester van Lennepbrug (brug nr. 628) is een brug in het Gerbrandypark in de wijk Slotermeer in Amsterdam Nieuw-West. De fietsbrug ligt in het verlengde van de Freek Oxstraat. De werkzaamheden in voorbereiding op het plaatsen van de betonnen paalfundering begonnen op 12 maart 1956. Er moesten voor de brug 22 palen de grond in, voor elk landhoofd elf. Amper een half jaar later was het werk aan de brug afgerond op schilderwerk na. De esthetisch architect van deze brug en ook de Henriette Voûtebrug (brug 629), ze is in dezelfde periode aanbesteed en gebouwd, is Cornelis Johannes Henke, destijds werkend voor de Dienst der Publieke Werken. Daar waar de meeste fietsbruggen een slijtlaag op het beton krijgen, werd hier nog gekozen voor stoeptegels. De brug is op 4 mei 2016 officieel vernoemd, althans toen werd de naamplaat bevestigd, naar de verzetsstrijdster Hester van Lennep.

De Burgemeester Van Tienhovengracht in Amsterdam Nieuw-West werd aangelegd in de jaren vijftig als onderdeel van de Westelijke Tuinsteden. De gracht ligt in Slotermeer en is het verlengde van de Erasmusgracht. De gracht eindigt in een zwaaikom bij het Plein '40-'45. De gracht kreeg zijn naam in 1952 en werd genoemd naar Gijsbert van Tienhoven (1841-1914), burgemeester van Amsterdam van 1880 tot 1891. De gracht is de enige in de Westelijke Tuinsteden die geheel op stadspeil (NAP -0,40 m) ligt. De later gegraven grachten zijn gelegd op het lager gelegen polderpeil (NAP -2,10 m) Evenwijdig aan de Burgemeester Van Tienhovengracht ligt het Gerbrandypark. Over de gracht ligt in de Burgemeester Fockstraat een brug (brug 609) van Piet Kramer uit 1953. Ook de Burgemeester Eliasstraat heeft een brug (Tineke Guilonardbrug, brug 611) over deze gracht. In het uit 1935 daterende Algemeen Uitbreidingsplan zou het kanaal in westelijke richting verlengd worden naar Geuzenveld, onder de Slotermeerlaan door, zodat een rechtstreekse verbinding zou ontstaan tussen Slotermeer, Geuzenveld en Osdorp. Deze verbinding is echter nooit gerealiseerd, omdat de wateren ten westen en ten zuiden van de Burgemeester Van Tienhovengracht op het lagere polderpeil werden aangelegd. Aan het einde van de gracht staat sinds 1962 het Tuinstadhuis (voorheen hoofdkantoor van de NVV). Sinds de instelling van de stadsdelen in 1990 lag de gracht in Geuzenveld-Slotermeer, sinds 2010 in Nieuw-West.

Freek Oxstraat is een straat in de Amsterdamse tuinstad Slotermeer. De straat werd op 9 juli 1952 vernoemd naar verzetsstrijder Freek Ox.

Het Gerbrandypark is een stadspark in Amsterdam Nieuw-West. Het park ligt langs de Burgemeester Van Tienhovengracht in Slotermeer tussen de Ringspoorbaan en het Plein '40-'45. Het park werd aangelegd tussen 1957 en 1965 en in 1963 vernoemd naar de Nederlandse politicus en staatsman Pieter Sjoerds Gerbrandy (1885-1961). Het park werd in 1990 ingedeeld bij stadsdeel Geuzenveld-Slotermeer. Tussen 2005 en 2009 onderging het park een grote opknapbeurt. Er is ook een Gerbrandypark in Nieuwegein, in de wijk Galecop.

Slotermeer (Tuinstad Slotermeer) is een wijk in de Westelijke Tuinsteden in Amsterdam, in de Nederlandse provincie Noord-Holland. De naam van Slotermeer is ontleend aan het Slootermeer dat vroeger in deze omgeving lag.

Schoolfiguren is een kunstwerk in Amsterdam Nieuw-West. Vanaf april 1965 werd er aan de Burgemeester De Vlugtlaan 125 gebouwd aan de derde nijverheidsschool voor meisjes. Destijds was een deel van het bouwbudget bestemd voor aan te brengen kunst. Voor deze school werd Harry op de Laak gevraagd een kunstwerk te leveren. Het werd een combinatie van baksteen en mozaïek. Op de Laak paste een aantal verschillende gevelklinkers toe en wisselde die af met keramiek; ze zijn daarbij op diverse manieren gevoegd (horizontaal, verticaal, en diagonaal). Hij gebruikte vanaf de eerste bouwlaag bijna een geheel gevelvlak, maar liet de verticale lijn doorlopen tot op het maaiveldniveau. Daar waar het rechterdeel figuratief is met de afbeelding van mensen, is het linkerdeel abstract. Het gebouw was enige tijd in gebruik bij het Van Eesterenmuseum. Toen dat een eigen gebouw kreeg, trok er een bedrijvencentrum in.

Speelmanstraat is een straat in de Amsterdamse tuinstad Slotermeer. De straat werd op 9 juli 1952 vernoemd naar verzetsstrijder Wim Speelman.

Het Van Eesteren Museum is een museum in Amsterdam Nieuw-West, dat geheel gewijd is aan architect en stedenbouwkundige Cornelis van Eesteren. Het is sinds 22 oktober 2017 gevestigd in het Van Eesteren Paviljoen aan de Noordzijde 31.

De Tineke Guilonardbrug is een vaste brug in Slotermeer in Amsterdam Nieuw-West. Ten noordoosten van de brug ligt het Gerbrandypark. De liggerbrug is gelegen in de Burgemeester Eliasstraat en overspant de Burgemeester van Tienhovengracht. De brug is aangelegd ter ontsluiting van Slotermeer-Noord. De brug komt al voor op de plattegrond uit 1939 van Cornelis van Eesteren voor het uitbreidingsplan Slotermeer. Uitvoering van dit plan werd in verband met de uitbraak van de Tweede Wereldoorlog met tien jaar vertraagd. Het ontwerp stamt uit de jaren 1955/1956 toen de Dienst der Publieke Werken nog de bruggen voor de stad ontwierp. Het Piet Kramertijdperk was toen net achter de rug, maar zijn opvolgers lieten zich nog vaak door Kramers werk inspireren bij hun ontwerpen. Het ontwerp voor deze brug is toegewezen aan Dick Slebos, die meerdere bruggen voor deze wijk heeft ontworpen. De brug vertoont een hoge graad van gelijkenis met Kramers bruggen, waarvan brug 609 in de buurt ligt. Slebos nam enigszins de Amsterdamse Schoolstijl van Kramer over. Deze is hier niet in de gehele brug doorgevoerd, maar zeker te herkennen in de landhoofden van baksteen; de afwisseling van horizontaal en verticaal geplaatst metselwerk en de afwisseling tussen baksteen en graniet. Wat dat betreft lijken ook de brugpijlers van Kramers hand. Als extraatje zijn nabij de brug ook zitjes te vinden, die uitkijken over de brug en het water. De modernisering van de bouwmaterialen is voornamelijk terug te vinden in het betonnen brugdek. De smeedijzeren balustrades zijn hier eenvoudig gehouden. Het geheel wordt gedragen voor 126 betonnen heipalen. De brug was vanaf haar bouw aangeduid met een nummer 611. De gemeente Amsterdam vroeg in 2016 aan de Amsterdamse bevolking om mogelijke namen voor dergelijke bruggen. Veel inzendingen (onder andere J.C. Bloembrug) werden niet gehonoreerd, maar deze brug kreeg de naam Tineke Guilonardbrug. Het is een vernoeming naar verzetsheld Tineke Guilonard (1922-1996), lid van verzetsgroep CS-6, werd opgepakt en overleefde diverse concentratiekampen. Meerdere bruggen en straten in deze buurt werden naar verzetshelden vernoemd.

De Ina Boudier-Bakkerbrug (brug 609) is een vaste brug in de wijk Slotermeer in Amsterdam. De brug is gelegen in de Burgemeester Fockstraat en overspant de Burgemeester van Tienhovengracht. De brug is aangelegd ter ontsluiting van Slotermeer-Noord. De brug heeft haar landhoofden in het Gerbrandypark en de zuidkade van genoemde gracht. De brug dateert uit 1953/1954 toen Piet Kramer de huisarchitect was van de Publieke Werken van Amsterdam. Zijn ontwerp stamt echter uit 1949, maar werd later uitgevoerd. De brug heeft een aantal kenmerken van Kramer, zoals de Amsterdamse Schoolstijl, variatie in het baksteenpatroon (zowel horizontaal als verticaal), wisseling natuursteen en baksteen en een balkon met uitzicht op het water. Ook de sierlijke smeedijzeren balustraden verraden Kramers hand. Bijzonder aan de brug zijn de twee bakstenen/granieten kolommen. Daarop zijn ornamenten aangebracht die eenzelfde vorm hebben als de "bananen" op de pergola’s van de Brug 604. Het jaar van bouw is aangegeven in natuursteen. Het is van de zes bruggen die Kramer voor de westelijke stadsuitbreiding ontwierp., nog geen vijftig meter noordelijk van brug 609, ligt de Jacoba van Tongerenbrug (602), ook door hem ontworpen. De brug ging vanaf haar oplevering naamloos door het leven als brug 609. De gemeente Amsterdam vroeg in 2016 aan de Amsterdamse bevolking om mogelijke namen voor dergelijke bruggen. Een voorstel deze brug te vernoemen naar schrijfster Ina Boudier-Bakker werd in november 2017 goedgekeurd en opgenomen in de Basisregistraties Adressen en Gebouwen.

Windzuil is een kunstwerk in Amsterdam Nieuw-West. De plastiek van kunstenaar Cornelius Rogge is geplaatst in het Gerbrandypark. Het staat net ten noorden van de Burgemeester van Tienhovengracht nabij de Ina Boudier-Bakkerbrug. Of de kunstenaar zich heeft laten inspireren door de Oosterse pilaren van architect Piet Kramer van die brug is onbekend. Het beeld van brons lijkt op een pilaar die aangetast is door erosie door regen en met name van wind. Het beeld uit 1966 maakt deel uit van een serie in dezelfde stijl waarvan een aantal te zien zijn in het Kröller-Müller Museum. Rogge zou later kunst maken, waarbij hij juist gave objecten liet aantasten door weer en wind, zoals zijn Tentenproject (1976). De Windzuil was eerder te bewonderen op de Vijfde Internationale Beeldententoonstelling in Sonsbeek in 1966.

Granietblokken Jacoba van Tongerenbrug is een artistiek kunstwerk in Amsterdam Nieuw-West. De Jacoba van Tongerenbrug, vernoemd naar Jacoba van Tongeren werd in 1953 opgeleverd als Brug 602. Esthetisch architect van de vaste brug was Piet Kramer; het technische deel kwam uit de koker van de Dienst der Publieke Werken. Zowel architect als dienst werkte veelal samen met Hildo Krop, stadsbeeldhouwer. De granietblokken zouden nog door Krop bewerkt worden, maar het kwam er niet van. In 1987 kreeg de op het bedrijventerrein De Heining werkende kunstenaar Ton Kalle het verzoek die sluitstenen te voltooien; het was zijn eerste opdracht. In tegenstelling tot Krop die veelal figuratief werk leverde, hield Kalle het bij abstracte kunst. Hij bewerkte de granietblokken licht naar een gebogen vorm en liet ze gedraaid (45 graden) terugplaatsen. Door de kromming en de gedraaide stand maakte het beeld contact met de ruimte rondom de brug, aldus de kunstenaar. Van de brug komend zou het het open veld in leiden, komend vanuit open veld, leiden de blokken je juist naar de brug. Door de gekozen vorm krijgen de granietblokken ook contact met de lucht eromheen of zoals de kunstenaar zelf zei: “hiermee pakt het de hemel”. Hij omschreef het als een kleine werking in de omgeving, zeker in vergelijking met soortgelijke kunstwerken die hij ontwierp voor de Oude Kinkerbrug (brug 169), waarbij hij hetzelfde doel kon nastreven, maar in een grotere opzet.